برای کنترل افت فشار آب شهری، مدیریت قطعیهای آب و به طور کلی مدیریت بهتر منابع آبی در ساختمانها از مخزن آب استفاده میشود. اما داشتن مخزن آب در هر ساختمان و آپارتمان از طرف سازمان آب و فاضلاب کشور ضروری اعلام شده است. این دسته از تجهیزات راهکاری مناسب برای تامین و دسترسی به آب شرب با کیفیت است و روی بهبود کیفیت زندگی ساکنان ساختمان تاثیر میگذارد. طبق قوانین نظام مهندسی، عدم نصب مخزن آب در ساختمان و آپارتمان، جریمه دارد و وجود سیستم تاسیسات مناسب در هر ساختمان ضروری است.
قانون مخزن آب در ساختمان
هر سازنده، زمانی که اقدام به ساخت یک ساختمان یا آپارتمان میکند، برای دریافت جواز پایان کار باید سیستم تاسیسات آب مناسبی که شامل منبع و پمپ آب است را در ساختمان نصب کند. این تجهیزات توسط مهندسین ناظر سازمان آب و نظام مهندسی بررسی میشود و نصب آنها در ساختمان اجباری و ضروری است.
افزایش نیاز به منابع آبی و افزایش مصرف آب در فصل گرما، باعث افت فشار آب در طبقات فوقانی ساختمان میشود و نصب مخزن و پمپ آب مناسب در ساختمان برای توزیع آب بین تمام واحدها با فشار مناسب در همه طبقات واجب و ضروری است. البته فشار بیش از حد و غیر استاندارد ممکن است باعث خسارت و ترکیدگی لولهها شود.
نصب غیر مجاز پمپ آب در ساختمان
برخی از شهروندان در اقدامی غیرمجاز و غیرفنی، بدون نصب مخزن، اقدام به نصب مستقیم پمپ آب روی شبکه آب میکنند که این امر علاوه بر اینکه اختلال در شبکه آب شهری و سیستم آبرسانی برای سایر شهروندان به وجود میآورد، بلکه موجب سوختن پمپ بر اثر نوسانات شبکه میشود. بنابراین طبق قانون، در صورت مشاهده و گزارش این موضوع، سازمان آبفا هر استان، اقدام قانونی را برای جمع آوری پمپها به عمل میآورد.

لیست مزایای داشتن مخزن آب در ساختمان:
- افزایش فشار آب ساختمان و جبران فشار آب پایین شهری
- ذخیره سازی و تامین آب مورد نیاز در صورت قطع شدن
- افزایش طول عمر تاسیسات و لولههای آب ساختمان
- جلوگیری و کاهش ورود آلودگی، رسوب و گل و لای به پمپ و اتصالات آن
- کاهش هزینهی آببهاء ساختمان
- جلوگیری از وارد شدن فشار به شبکه آب شهری
مخزن آب ساختمان ، از جمله تجهیزات کاربردی است. به ویژه مخازن پلی اتیلن ، جایگزین مخازن فلزی هستند که انواع لیتراژهای (100 تا 30000 لیتر) را شامل میشوند. سازمان آبفا میزان مصرف آب را برای هر واحد حدود 300 لیتر اعلام کرده است، مثلا مخزن 5000 لیتری افقی برای یک ساختمان 16 واحدی مناسب است.

ذخیرهسازی و تامین آب مورد نیاز در زمان قطعی
مخزن برای ذخیره آب استفاده میشود و همینطور بدون وجود پمپ هم میتوان از آن استفاده کرد. اگر مخزن در ارتفاع نصب شود، با استفاده از نیروی گرانش میتوان آب را به داخل لولهها کشید. در سالهای گذشته، به خصوص در فصل گرما، با قطعی آب و برق روبرو شدهایم؛ در این شرایط، با استفاده از این روش، میتوان برای ذخیرهسازی و تامین آب استفاده کرد. از جمله کاربردهای مخزن آب در زمان قطعی آب ، میتوان به پخت و پز غذا، نظافت و بسیاری موارد بهداشتی دیگر اشاره داشت.
افزایش طول عمر تاسیسات و لولههای آب ساختمان
طول عمر تاسیسات و سیستم آبرسانی مانند پمپ آب، لولهها و اتصالات با قرار دادن مخزن آب بعد از کنتور افزایش مییابد. نصب مخزن در مسیر لولههای ورودی آب شهری در ساختمان باعث میشود تا گل و لای لولههای آب شهری مستقیما وارد پمپ نشود. همینطور فرکانس روشن و خاموش شدن پمپ آب کاهش مییابد. بدین ترتیب مخزن آب به طور مستقیم باعث افزایش طول عمر مخزن و تاسیسات ساختمان میشود.
کاهش هزینه قبض آب ساختمان
در صورتی که مخزنی در ساختمان نصب نباشد، پمپ آب باعث مکش آب شهری با فشار بیشتر میشود و آب داخل لولهها به همراه هوا، توسط پمپ به داخل ساختمان کشیده میشود. در نتیجه هزینه آببهاء ساختمان برای ساکنین افزایش مییابد.

شرایط نصب و مسئولیت تعمیرات پمپ
استفاده از پمپ آب و دسترسی به پمپ، جزء حقوق کلیه ساکنین ساختمان است و در نتیجهی این قانون، هرکسی از همسایهها با مشورت مدیریت ساختمان، میتواند به پمپ دسترسی داشته باشد. هزینه تعمیرات پمپ در صورت خرابی به عهده مالکهای ساختمان خواهد بود، اما هزینههای جزئی مانند قبوض و شارژ ماهانه بر عهده مستاجر است. اعمال هرگونه تغییر، تعمیر و تعویض هم با مشورت اهالی ساختمان انجام میشود.
نتیجهگیری
مطابق با قوانین سازمان آبفا و نظام مهندسی، مربوط به ساختمانسازی و مدیریت آب شهری، نصب و استفاده از مخازن آب در ساختمانها نه تنها اختیاری نیست، بلکه یک الزام قانونی به حساب میآید.
